مستند بدن انسان در تنگنا – حواس (درد) – قسمت دوم

 


 

اندام‌های حسی

تمامی اندام‌های حسی موجود در بدن جزئی از دستگاه عصبی هستند. مواردی که به‌عنوان حواس خاص شناخته شده‌اند: مانند دید، مزه، بو، شنوایی و تعادل، توسط اندام‌های تخصص یافته‌ای مانند چشم، جوانه‌های چشایی و اپی تلیوم بویایی درک می گردند. گیرنده‌های حسی برای حواس عمومی مانند لمس، دما و درد تقریباً در کل بدن یافت می‌شوند. تمامی گیرنده‌های حسی بدن به نورون‌های آوران متصل‌اند که اطلاعات حسی آن‌ها را به دستگاه عصبی مرکزی منتقل می‌کنند تا مورد پردازش قرار بگیرد.

درد چیست؟

درد یک احساس ناراحتی یا یک حس نامطلوب در بدن می باشد که اغلب بیان کننده ی یک رخداد یا مشکل عملکردی در یک یا چند عضو بدن است. در حقیقت درد یک علامت می باشد. درد ممکن است به صورت ناگهانی یا به صورت تدریجی ایجاد گردد. هر فردی خود بهترین توصیف گر در مورد درد خود می باشد. توصیف یک درد از ضعیف تا شدید، گذرا یا پایدار متفاوت است.

درد مکانیسمی برای محافظ بدن است . زیرا موقعى تولید مى شود که ضایعه اى بافتى ایجاد شده باشد، به این ترتیب باعث مى شود که شخص ‍ درصدد دفع عامل آن برآید، مثلاً نشستن مدت زیادى روى پاها یا تحت فشار چیزى قرار گرفتن به علت قطع جریان موقتى خون و تحریک عصب مربوطه ، درد ایجاد مى گردد.
محل اصلى درد به علت پیچیدگى شاخه هاى عصبى و تعدد آنان به طور دقیق تعیین نمى گردد، مگر مکانی که از رشته هاى عصبى کمترى برخوردار است، مثل دست ها و نوک انگشتان، این گونه دردها ممکن است در محل اصلى خود حس نگردد و در مکان دیگرى احساس شوند، مثل دردهاى انتقالى معده به سینه و قفسه سینه یا انتقال دردهاى سیاتیکى در اثر آسیب مهره هاى کمرى به پاها و زیر ران ها (در صورتى که مهره کمترى آسیب ببیند درد در زیر رانها حس مى شود).

محرک گیرنده حس درد

متخصصان اعتقاد دارند که بافت های سلولی تشکیل دهنده ی بدن(قرنیه چشم، مغز استخوان، دریچه های قلبی، تاندون، پوست و …) هیستامین آزاد مى کند و این ماده باعث تحریک گیرنده هاى حس درد مى شود، این ماده حساس کننده، در هر ضایعه بافتى به وجود مى آید و اگر این ماده از خارج هم به بدن تزریق شود درد شدیدى را ایجاد مى کند. برخی از داروها ماده دردآور را خنثی می نمایند، که با خوردن آن ها باعث تسکین درد مى شود. (علت تسکین دردها، خنثى شدن این ماده می باشد).

محل دریافت حس درد

دردهاى بدن پس از اینکه وارد نخاع شدند از آنجا به طرف مغز می روند و به ناحیه خاکسترى قشر مغزى مى رسند، بعد از گذشتن از این مسیر درد احساس می گردد.

طاقت افراد نسبت به درد

طاقت افراد نسبت به درد بسیار متفاوت می باشد، به صورتی که بعضى کوهى را مو و عده اى مویى را به کوه نشان مى دهند. بنابراین واکنش هاى روانى که نسبت به درد ایجاد مى گردد، نمى تواند معیار مناسب و کاملی براى شدت درد باشد، این واکنش ها عبارتند از: اضطراب ، گریه و ناله ، افسردگى ، تهوع و تحریک پذیرى هاى دیگرى که هیچکدام براى پزشک معیار کاملى براى وجود و عدم شدت درد نیست، این تظاهرها مربوط به زمینه روحى بیمار می باشد.

درد منتشره

بسیاری از دردها دورتر از محل واقعی خود حس مى گردند. برخی دردهاى سطحى نقطه اى از بدن در مکان دیگرى خود را نشان مى دهند و هنگامی که دردهاى داخلى به سطح بدن مى رسند یا درد، احشایى ، داخل شکم بر احشاء دیگر داخل شکم سرایت مى کند.
به طور کلى مى توان گفت که دردها گرچه ممکن است از یک عضو باشند ولی مى توانند بیشتر اعضاى دیگر را تحت تأثیر ناراحتی هاى خود قرار دهند. براى تسکین این دردها اگر داروئى باشد که داراى خاصیت تسکینى روى بیشتر اعضا را داشته باشد حائز اهمیت زیادى است، که خوشبختانه این خاصیت در داروهاى گیاهى موجود است و یک داروى تجویز شده گیاهى علاوه بر این که زیانى براى بدن ندارد مى تواند بیشتر اعضاى بیمار را درمان کند و بهبودى بخشد.

ثبت ديدگاه

سه × 3 =